Summary

• Page properties (1 modified, 0 added, 0 removed)

Details

Page properties

Content

...	...	@@ -13,17 +13,20 @@
13	13	//**Twee tot drie keer lagere kosten dan zon en wind**//
14	14
15	15	Tegenstanders van kernenergie tonen vaak LCOE grafieken als argument dat kernenergie duurder is dan wind en zon. Deze LCOE berekeningen zijn vaak gebaseerd op onrealistische aannames, zeker voor Nederland, ook zijn de berekeningen vaak niet goed uitgevoerd.
16		-Het belangrijkste probleem van LCOE is dat dit alleen gaat over de kosten van //opwek// onder ideale omstandigheden.
	16	+Het belangrijkste probleem van LCOE is echter dat dit alleen gaat over de kosten van **//opwek//** onder ideale omstandigheden.
17	17
18		-Voor een energie__systeem__ zijn de opwekkosten echter maar een deel het verhaal; juist wind en zon veroorzaken hoge //systeemkosten//: kosten voor extra kabels en trafo’s, kosten voor opslag, curtailmentkosten, balanceringskosten, flexibiliteitskosten en capaciteitskosten.
	18	+Voor een energie**//systeem//** zijn de opwekkosten echter maar een deel het verhaal; juist wind en zon veroorzaken hoge //systeemkosten//: kosten voor extra kabels en trafo’s, kosten voor opslag, curtailmentkosten, balanceringskosten, flexibiliteitskosten en capaciteitskosten.
19	19
20	20	In de praktijk en uit de wetenschappelijke literatuur blijkt dat kernenergie leidt tot lagere elektriciteitskosten. Vanwege die lagere systeemkosten. In Nederland heeft een energiemix op basis van grotendeels kernenergie 2 tot 3 lagere kosten ten opzichte van een mix op basis van zon en wind. De onderbouwing voor deze bewering vindt u in het [[tweede en derde rapport>>https://www.cleanenergyco.nl/rapporten-downloads]] op de al genoemde website.
21	21
22	22	//**Een diverse mix van schone bronnen maakt onze energievoorziening robuust**//
23	23
24		-Uit het bovenstaande zou je kunnen afleiden dat stichting e-Lise pleit voor een toekomst van 100% kernenergie. Dat is echter niet het geval. De belangrijkste reden is dat in zijn algemeenheid een mix van diverse bronnen in alle scenario's de voorkeur zou moeten hebben. Die mix is nu nog (te) beperkt: zon en wind zijn de enige pijlers waarop ons toekomstplan rust.
	24	+Uit het bovenstaande zou je kunnen afleiden dat stichting e-Lise pleit voor een toekomst op basis van 100% kernenergie. Dat is echter niet het geval. De belangrijkste reden daarvoor is dat in zijn algemeenheid een mix van diverse bronnen in alle scenario's de voorkeur zou moeten hebben. Die mix is nu nog (te) beperkt: zon en wind waren tot voor kort de enige pijlers waarop ons toekomstplan rust. Want het is nu eenmaal zo dat bij het Energieakkoord (2015) en het Klimaatakkoord (2018) aan de Elektriciteitstafel volop is ingezet op de uitbouw van zon en wind. Met als resultaat dat hiervan nu een deel gerealiseerd is, en een ander deel onderweg is naar realisatie. En wij zijn dan weliswaar van mening dat deze mix te beperkt, en daarmee onnodig riskant is, maar het is zeker een goede zaak dat fossiele opwek nu deels wordt vervangen door schone opwek. Sinds enige jaren zit er dan toch nog een aandeeltje kernenergie in de mix, maar lang niet voldoende om de disbalans op te heffen. Daarvoor is volgens onze analyses minstens 16 tot 20 gigawatt aan stabiele opwek uit kerncentrales nodig.
25	25
26		-Het is nu eenmaal zo is dat bij het Energieakkoord (2015) en het Klimaatakkoord (2018) is ingezet op de uitbouw van zon en wind. Met als resultaat dat hiervan nu een deel gerealiseerd is, en een ander deel onderweg naar realisatie. En dat is een goede zaak. Daarnaast is het feitelijk toevoegen van nucleaire capaciteit weliswaar in voorbereiding, maar nog niet gestart. Weliswaar zijn er enkele projecten onderweg die naar onze overtuiging aanzienlijk eerder nucleaire energie zullen opwekken dan vaak wordt aangenomen (wij schatten, op basis van ons bekende informatie, dat vroeg in de jaren 2030 de eerste SMR's zullen worden aangezet). Zodra dit moment daar is, zal de discussie over nieuwe reactoren van karakter veranderen.
	26	+Er schuilen meerdere risico's in deze eenzijdigheid. We zijn er de afgelopen jaren meermaals eraan herinnerd hoe de macht van de leveranciers van energie wordt ingezet om de EU politiek onder druk te zetten. Niet alleen Rusland zette zijn gasleveranties op het politiek schaakbord, de VS en Qatar deden hetzelfde. Het zijn echter niet alleen fossiele brandstoffen waarmee geopolitiek wordt geschaakt. China liet zien dat het spel met essentiële grondstoffen ook gespeeld kan worden. Voor een geslaagde energietransitie zijn we voor veel grondstoffen voor meer dan 90 procent afhankelijk van China. Voor nucleair geldt dit uiteraard ook. Al zijn zon, wind en kernenergie veel minder gevoelig voor dwingelandij op de korte termijn: de zon en de wind blijven beschikbaar, in de gemiddelde kerncentrale is voldoende brandstof aanwezig om jaren te kunnen draaien zonder nieuwe leveranties. Niettemin staat de EU met al deze drie vormen van schone opwek voor enorme uitdagingen om zijn geopolitieke kwetsbaarheid terug te dringen. Voor alle drie zijn echter routes mogelijk om dit te realiseren.
27	27
	28	+Daarnaast zien wij ook technische risico's in deze eenzijdigheid. Overal ter wereld zien wij dat een beperkt aandeel zon en wind redelijk probleemloos in het elektriciteitssysteem kan worden opgenomen. Bij een aandeel van meer dan de helft nemen de complexiteit en de inpassingskosten echter snel toe. Ook blijkt het resterende gasgebruik nog steeds aanzienlijk te zijn. De hoop is gevestigd op waterstof om deze problemen op te lossen, maar de praktijkervaringen hiermee geven vooralsnog weinig aanleiding om er optimistisch over te zijn dat waterstof, waar dat tegen die tijd ook vandaan moge komen, in staat zal zijn het enorme gat te dichten in de opwekcapaciteit waarin ons Nationaal Plan Elektriceitsvoorziening (NPE) voorziet.
28	28
	30	+
	31	+
29	29